ΤΟΜΕΑΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ



Βρυξέλλες, 18 Οκτωβρίου 2005

Ερώτηση του Ευρωβουλευτή του ΠΑΣΟΚ, Π. Μπεγλίτη, προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή σχετικά με την εφαρμογή από την Τουρκία του Πρωτοκόλλου για την επέκταση της Τελωνειακής Ένωσης και απάντηση του αρμόδιου για θέματα διεύρυνσης Επιτρόπου, κ. Ρεν.

" Μια εβδομάδα μετά την υπογραφή, στις 29 Ιουλίου 2005, από την Τουρκία του Πρωτοκόλλου για την επέκταση της Τελωνειακής Ένωσης ΕΕ - Τουρκίας στα 10 νέα κράτη μέλη, οι τουρκικές αρχές έσπευσαν να κάνουν πράξη τη μονομερή δήλωση που συνοδεύει το Πρωτόκολλο. Ειδικότερα, οι τουρκικές αρχές απαγόρευσαν σε πλοίο που είχε ναυλωθεί από Γερμανούς, να εκφορτώσει βενζίνη, για λογαριασμό βρετανικής εταιρείας με το επιχείρημα ότι το πλοίο είχε τύχει τεχνικής υποστήριξης από υπεράκτια εταιρεία στη Λεμεσσό και η πλοιοκτήτρια εταιρεία είναι εγγεγραμμένη στην Κύπρο.

Επειδή με την ενέργεια αυτή η Τουρκία αναιρεί στην πράξη την εφαρμογή του Πρωτοκόλλου, το οποίο αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα του κοινοτικού κεκτημένου, που οφείλει να σέβεται και να υλοποιεί κάθε υποψήφια χώρα:

1. Σε ποιες ενέργειες προτίθεται να προχωρήσει άμεσα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ως εγγυητής για την εφαρμογή της Συνθήκης και του κοινοτικού κεκτημένου;

2. Πώς αντιλαμβάνεται η Ευρωπαϊκή Επιτροπή την εφαρμογή του Πρωτοκόλλου, που αποτελεί ουσιαστική δέσμευση της Τουρκίας έναντι της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των κρατών μελών;

3. Με ποιο συγκεκριμένο τρόπο θα πιεσθεί η Τουρκία να εφαρμόσει, χωρίς εκπτώσεις, το Πρωτόκολλο;

4. Σε αυτή την ιδιαίτερα ευαίσθητη περίοδο ενόψει της έναρξης των ενταξιακών διαπραγματεύσεων, ποια είναι τα μηνύματα που στέλνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προς την Τουρκία, όταν μάλιστα θα έχει και την ευθύνη της διεξαγωγής των διαπραγματεύσεων;

5. Τελικά ποιος επιβάλλει τους διαπραγματευτικούς όρους; Η ΕΕ στην Τουρκία ή η υποψήφια Τουρκία στην ΕΕ και στα κράτη μέλη;"



Απάντηση της Ευρωπαικής Επιτροπής:

" Όταν υπέγραψε το πρόσθετο πρωτόκολλο στη συμφωνία της ʼγκυρας, στις 29 Ιουλίου 2005, η Τουρκία είχε επισυνάψει μία δήλωση που αφορά τη σχέση της με την Κύπρο. Απαντώντας, η Ένωση εξέδωσε, στις 21 Σεπτεμβρίου, μία δήλωση στην οποία υπογραμμίζεται ότι “η δήλωση της Τουρκίας είναι μονομερής, δεν αποτελεί μέρος του πρωτοκόλλου και δεν έχει νομικές επιπτώσεις στις υποχρεώσεις της Τουρκίας στο πλαίσιο του πρωτοκόλλου”.

Η Επιτροπή αναμένει ότι η Τουρκία θα εφαρμόσει πλήρως το πρόσθετο πρωτόκολλο και ότι θα άρει όλους τους περιορισμούς, όσον αφορά την ελεύθερη κυκλοφορία των προϊόντων, συμπεριλαμβανομένων των περιορισμών που συνδέονται με την Κύπρο και αφορούν την πρόσβαση σε τουρκικούς λιμένες και αερολιμένες, οι οποίοι επηρεάζουν την ελεύθερη κυκλοφορία των προϊόντων, όπως υπογραμμίζεται στο σημείο 3 της δήλωσης της ΕΕ.

Η Επιτροπή θα ελέγχει την εφαρμογή του πρωτοκόλλου με τα μέσα που διαθέτει, συμπεριλαμβανομένης της μεικτής επιτροπής τελωνειακής ένωσης. Σε περίπτωση που το πρωτόκολλο δεν εφαρμοστεί ορθά, η ΕΕ δύναται να προσφύγει στους εφαρμοστέους μηχανισμούς διευθέτησης των διαφορών. Επιπλέον, όπως αναφέρεται στη δήλωση της ΕΕ, “η έναρξη των διαπραγματεύσεων για τα σχετικά κεφάλαια εξαρτάται από την εκπλήρωση, εκ μέρους της Τουρκίας, των συμβατικών της υποχρεώσεων προς όλα τα κράτη μέλη. Η μη εκπλήρωση των υποχρεώσεών της στο ακέραιο θα επηρεάσει τη γενική πρόοδο των διαπραγματεύσεων”.

Οι όροι υπό τους οποίους θα ξεκινήσουν οι διαπραγματεύσεις ένταξης με την Τουρκία καθορίστηκαν από τα κράτη μέλη στο διαπραγματευτικό πλαίσιο: οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις διεξάγονται στο πλαίσιο μιας διακυβερνητικής διάσκεψης, κατά την οποία απαιτείται ομοφωνία για τη λήψη αποφάσεων και στην οποία συμμετέχουν πλήρως και τα 25 κράτη μέλη.

Στο πλαίσιο διαπραγματεύσεων με την Τουρκία υπογραμμίζεται, επίσης, ότι η πρόοδος των διαπραγματεύσεων πρέπει να μετράται, μεταξύ άλλων, με την ‘πρόοδο που σημειώνεται στην εξομάλυνση των διμερών σχέσεων μεταξύ της Τουρκίας και όλων των κρατών μελών της Κοινότητας, συμπεριλαμβανομένης της Δημοκρατίας της Κύπρου".

Σχετικά με την απάντηση του Επιτρόπου κ. Ρεν, ο κ. Μπεγλίτης έκανε την ακόλουθη δήλωση:

"Ενώ ο Πρωθυπουργός της Τουρκίας κ. Ερντογάν δηλώνει ότι δεν πρόκειται να εφαρμοσθεί το Πρωτόκολλο έναντι της Κύπρου εάν δεν αρθεί η οικονομική απομόνωση της Τουρκοκυπριακής Κοινότητας, ο Επίτροπος κ. Ρεν περιορίζεται, αμήχανα, στην επίκληση της ακολουθούμενης κοινοτικής γραφειοκρατικής διαδικασίας. Δυστυχώς για μια ακόμη φορά η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αδυνατεί να αντιληφθεί τον πολιτικό χαρακτήρα των προβλημάτων στις ευρωτουρκικές σχέσεις και στέλνει λάθος μυνήματα στην Τουρκία για την ανάγκη σεβασμού της ευρωπαϊκής νομιμότητας."